КЫШКЫ АНЖЕТ...

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

«Кышкы анжет сынзӓм карен, кышкы - чӱчӹн?» -
Шонгы тӓнгӹм ядым шужгыш тангыж гач.
- Амат пӓлӹ? Тамам ужам, тама - чучын...
Тыргыж коэм цӓртем кӧргӹш шӹлӹн лач...

Кугижӓн окняшты ужам иктӹм -
Шокшы кӓнгӹж, цевер туан вел...
Косир диктор у тыгырым виктӓ -
Чиэм, лӓктӓм... Ӧрӓм! Тӱнӹ - тел!!!

Сӹнзӓм чӱчӓм - лӱдӹктӹш тӹтӹрӓ
Кӱшӹц вала халык корны вӹк...
Кок вуйан кек вуйвлӓ кӧргӹш пыра
Шамым качкын кушкеш уждым кек...

Сола мычкы колам пӹльдӹр йукым -
«Котим каля поктылеш ирвец!»...
Саслен пыртат пӧртӹш кайдым сӱкӹм -
«Мӧскӓм шыра кӹзӹ вадывец!»

Кырык Сирӹм пӓлдӹртенӓ мырен
Айо шӓрлӓ и гӹц иш - йӹрвек...
Мары йӹлмӹм мыры кӧргӹш шырен
Сӹлнӹм пӹзӹремдӓ уждым кек...

Йыдпел шамак туан вӓрӹш пыра
Кугижӓн окняшты кок вуян кек вел
Туан окням чӱчеш чӹнь тӹтӹрӓ
Важна кошкен ак ям вӓл, шӱмбел?..

...Шонгы тӓнгем йукым лыкташ цӓрнӹш
Вуйым сӓкен тагыш пырен кеш...
Тангыж гач сӹгӹрем – «Толеш кӓнгӹж!
Ит ям – вӹдӹм кӹшкӹмлӓ йӹрвеш!!!»

ЙЫЛ - ШӸЛ! ӰЖ - КӰШ!!! (тум гӹц тыртням чанген лыктым...)

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Вуйжым кӱш лӱктен сӹнзӓжӹмӓт кӓрен
Нержӹм кашартен дӓ цаткыдемдӓрен

Онг вашт Комбы Корны мыч колтымла Кечӹм
Тыртнялан согоньлымла яжо игечӹм

Кӹртни ял тӹлӓнет пишок керӓл лиэш
Тышманвлӓ ваштареш кредӓлӓш дӓ шиӓш

Кӱн пӱӓм урыктышаш - Йылым сӹсӹртӹшӓш
Ӓптӓн доно цӹвӹм палшалташ сӹгӹрӹшӓш

Пач кӹлдӹм якшартен дӓ тӹрлен мужедӹн,
Керемет шӹгӓм тайы пыным пыргедӹн...

Тыл нерӹм виктӓш, тышманвлӓмӓт ӓрӓш,
Вуй кӧргӹш келеш вӓрӓшвлӓм постараш...

Пӹл тӹрвлӓм ражташ шылдырлан кымыл!
Йур вашт хӹдӹрлӓт рашкалтышвлӓ: «Йыл!!!»

Пӱӓм урыктен, кӱвлӓм шӓлӓтен, ирӹкӹм пачеш кӹл!
Йур вӹд согоньла, хӹдӹртӹш рашкалтеш: «Шӹл!!!»

Тыртняэмӹн корныжы пачылтын вел дӓ ӱлӹцӹн куза кӱш...
Мӓлӓннӓ сагаэт - «Келеш ак кел?», но тӹньжӹ сойток мӓмнӓм ӱж!

P.S. Пыргедӹт вуй кӧргӹм ӹрвезӹ дон ӹдӹр — ма тиды ылеш: «Кӱш!»
Кӱшкӹлӓ кузымла тенгелӓ ӱжӹт гӹнь? Ӓль Йыл тореш пиштӹмӹ кӱш?

ТОКЫНА ТОЛМЕМ ШОЭШ...

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Тангыжын йукан коэ(э)ш
Токына толмем шоэш...
Шонг лоэш вӹдӹш шӹнзӓм -
Кӧргӹшкем кӓрем сӹнзӓм...
…....
…
.

Тетяэт поханям кӹчӓ -
Йамакемӹм чоте выча...
Полдыш-сӹнзӓвлӓм пачам,
Мӹнер ышмашкы качкам...

Келеш гӹнь йӱктӓш (ы)шкалым
Паштекет каремӹш валем...
Вӹдсӹнзӓш валтет ведрӓм -
Мӹнят тӹлӓт палшен кердӓм...

Мӓгӹрӓ тӱнӹ коти
Амасам пачай, тьоти!
Сагажок мӹнь тьотим вычем -
"Пач йӓ амасам!" - кӹчем...

Шим куды гӹц шӹкш куза -
Шолтат кыва дон кугуза
Тывыртыш падкагыльым. Ӱ дон
Качкам сагашты ик шӱдӹм...

Олмаву лӹвӓк вазам -
Йӹл корнышты моам ражым...
Сар вуян ӹрвезӹ иктӹ
Пӓрдӓш кычаш мӹньӹм чиктӓ...

Камака шайылан шӹнзӓм -
Миж лаштыкым тырын пынзем...
Папиэмӹн кидшӹ каршта -
Кӓп йӹрем шӹртӹжӹм ялшта...

Кым пистӹм окня гӹц ужын
Укшвлӓштӹм ӹрзӓлӓм тужын...
Бобикемын пачылтеш (ы)шмажы -
"Ти шелжӹ кышец лӓктӹн вазы?"

Марывлӓ чангат ош кудым,
Вӓтӹвлӓ авартат шудым...
Кыш вара мӹлӓмжӹ ӹне кешӓш -
Кыце пеле-лошкышты шелшӓш...

Саснаэт ньыргыжеш йукын -
Нерат линӹт тӹдӹ гӹц шукын...
Цаткыды пандым нӓлӓм -
Цаткыдын саснам лыпшалам...

Кӹлӓтӹш йывырт пырем -
Олмам кӹшӓнвлӓш шырем...
Пӹрцӹ лоэш калям ужам -
Чоте вет мӹшкӹржӹ шужен...

Кӹшедӹк кышкедеш ош пӹлӹм...
Цӹгӓквлӓжӹ пӹсӹн-тӹвӹльӹн
Пӹлгомнажым ыргат-тумыштат -
Мӹнят тенгеок тӹдӹм ӹштем...

Тум лаштык гӹц роэм тыртням
Ялешӹжӹ чиктем кӹртним
Йыл сирӹшкӹ коктын кенӓ
Пӱӓвлӓм ружген валтенӓ

Туан Кырык Сирнӓ тӹнгеж
Пындаш гӹцӹн куза мӹнгеш
Йылжат трӱк ӹлӹжеш-шижеш
Тангыжышкем мӹнгеш пижеш...
.
...
.......

Ош шонгым шӓлӓтен лӓктӓм -
Тыртня мыры кӱшӹц шакта...
Сӹнзӓэмӹм кымдан кӓрем
Шонгемӓшэм монам вӓрӹм...

КУРЫМ МЫЧ ЯЛ КОРНЫ ДОН АШКЕДӸН...

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Курым мыч ял корны дон ашкедӹн
Цӱдӓм шонем пыракым пыргедӹн...

Курым мыч Йынгы вӹд лоэш коэн
Цӱдӓм лоэм кого колла шоэн...

Курым мыч шӹргӹшкӹ кузым семӹнь
Цӱдӓм анжем ӓен пӱкш пӹркемӹм...

Курым мыч Шур алык салым жепӹн
Цӱдӓм колам - тянгыран мырыш кекӹм...

Курым мыч пышкыды лымыш вазын
Цӱдӓм шӓрлем пи дон мадын хайзин...

Курым мыч сӱӓнӹм ӓрен-кычен
Цӱдӓ гань ӱӓн меленӓм вычем...

Курым мыч Шанавӹл Кӱшкӹ кузен
Цӱдӓм лыктам тужыш вӹдӹм ружген...

Курым мыч Сарлай шӹргӹшкӹ вален
Цӱдӓм вактам пистӹм пӹчкӹн нӓлӹн...

Курым вашт кугилӓш шошым каштын
Цӱдӓм йӱӓм ош пушӓнгӹм ражтен...

Курым вашт морен кишӓм какляртен
Цӱдӓм поктем ечемӹм кашартен...

Курым вашт йыдпелӹн имним кӹтен
Цӱдӓм кӱктем турим тылыш пыртен...

Курым вашт немоткам пидӹн шӹнзен
Цӱдӓм йӓмдем шӹртӹм шыпшын-пынзен...

Курым вашт цажвычым ныр мыч кӹрӹн
Цӱдӓм таем тыгыр кӧргӹш шырен...

Курым вашт окня им нылен ражтен
Цӱдӓн тотым охоницӓш ваштем...

Курым вашт лач кӱшыц вала тирем
Цӱдӓн лӹмӹм шӓпнӹш лым дон сирем...

Курым вашт йур вӹдӹм поген вачкыш
Цӱдӓм шотлем - патькыш паштек патькыш...

Курым вашт сӹнзӓэм кӱшкӹ лӱктен
Цӱдӓм шӹлтем – кердшӹ тӹдӹ чӱктен...

.......
...
.

Курым вашт колыш эдемвлӓм ӓштен
Цӱдӓ корным паштекӹштӹ ташкем...

КӒНГ-ЖӸ

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Кӓнгӹж пӹтӓ, ӱкшӓ тангыж,
Шӹжӹм канда мӹндӹр вец
Ямшы йамак пыра йӓнгӹш
Тагыш шоэш!...
Тагышец!...

Кыш вӓл ямыц изи тӓнгем?
Кушкын лӓктӹц?! - ядтеок
Ӧрт кеммеш вӹрлӓнӓ йӓнгем!..
Корнет мыч кем шамдеок...

Шӱдӹ паштек шӱдӹ мӓнгӹм
Комбем вӹлан чӱктем чӹнь...
Кушыргы-сӓндӓлӹк цангым
Тӹньӹм ӱжӓш ядам мӹнь...

«Цанг! Цанггг! Кушыргы-сӓндӓлӹк цанггггг!»

Цангын йукжы шӓрлӓ йӹр...
Йынгын йонгы ош тӹтӹрӓн
Вӹцкӹжемеш, шыла, тӹр...
Тӹдым ваштыр йӹр пӹтӹрен
Тӹньӹм эчеӓт сӹгӹрем:

«Лӓк! Лӓккк! Йӹлерӓӓккккк!»

«Малын ат лӓк - ат керд ма?
Йӓнгӹм пыдрата тама?
Ӹлӹж шижок - сӹнзӓм пач
Мӹньӹм ужат тангыж гач?
Колым кычаш ӱжӓм лач!»

«Лач-лааач! Ит мыскылы! Лачок, лачччч!»

Йынгы мыч - шергӓкӓн тӓнг.
Жаквлӓм ӓрен шӹндӓш лӓк -
Ольгын Лыкыш, кӱэр лош!
Сазан-ӓнгӹр тореш — пош!
Тӹдӹм пичӹ — йӹржӹ тырын
Ваштырым йышкыры шӹрен!..

«Шыры шӹрен! Шӹреен! Шӹрееннн!»

Йыд вашт имни кӹтӹм паштек
Ирок тӹшец колым лык
Пешӹр теммӹк костан нужым
Пиштӓш ит монды кол вӹк...
Тенге колет перегӓлтеш
Шокшы кечӹн корны мыч...

«Мыч! Мыыыч! Ош пыракан корны мыч!»

Анжок! Ялет вӹдӹлӓлтеш!...
Качмет шоэш? Тевеш ужат?!
Цажвыч яжон кушкеш тиштӹ,
Мӧржӓт дӓ шапшудыжат...

«Ужат?! Ужааттт? Шуды лошты мӧрӹм ужат?!!!»

Кӱшнӹ пӹлвлӓ цымырланат
Ӱлнӹ — трактыр: «дыр-дыр-дыр!»
Кырал лыкмы ныр кажлана
Карак тӹшкӓн туж шытыр:

«Кар! Карррр! Тиштӹ йӹлӓн вӓӓӓррррр!»

Ныр покшалны вӓрӹн-вӓрӹн
Шимӹ лоэш кайеш сарын
Иктӹ паштек весы - цӓрӓ
Имештӹшӹ олым ара...

«Ӹлцӹк! Цӹвӹм-саснам пукшаш - ӹлцӹӹк!»

Шав(ы)ран вӓтӹ шим ныр вашт
Кӹтӧш вала — шыпшылаш.
Ӓлмӓ токыжы мӓ кенӓ,
Шӹшер-сыкырым кӹченӓ.
Кукыр агыл - пукша сӓй...
Колнамат вет анжыктенӓ
Качкышеш вашталтыжай...

«Колда яжо! Ай-яй-яй! Мӹлӓмӓт пуэдӓ сӓй!»

Сазан-ӓнгӹр кӹвер якте
Вургымлаш ялгорны лӓктеш.
Нӱштӹлӓш яратым вӓр
Кого Йӓмӹн келгӹ "йӓр".
Ялаш-тыгырым кыдаш!
Сир гӹц тӹргӹмӹк пындаш
Якте ижӹ шоат гӹнь -
Тӹлӓт олмам пуэм мӹнь!

«Олмам пуэм! Якшар олмаам! Пууууээммм!»

Кӹтӧ куза! Мам ӹштет?!
Тӹньӹм вырсат тонда вет:
«Кечӹ кыт пӓшӓ гӹц шӹлӹн
Йынгы мыч пыдратет вӹдӹм!!!»
Ӓлок кенӓ карем гач -
Пичӹ шайыц пырен лач
Тӹньӹм ак ужеп иктӓт...
...Мӹньжӓт ӹне кем векӓт...

...Теве толеш комбемжӓт...

«Теве толеш!
Теве толеш!
Теве толеш!
Теве толеш комбемжӓт!»

ӸЛЕМ! ЫЛАМ!!!

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Комбы корныш сӹлнӹн лӓктӓм комбы вӹлӓн,
Шӹдӹр лоэш шаям таен кодем тӹлӓн:
"Сӹнзӓм тылип пӹчкеш вуйта валгынзышла!
Керӓл шамак шакта вуйта рашкалтышла!"

Кӱшӹц ужам купла шапен шалгыш Йылым...
Тидӹм анжен шӱмем шокшы тылла йыла.
Вӹдӹш сӓрнен йурла йуреш шолшы вӹрем,
Йынгым темен тӹрде Йылыш ружген пыра...

Уреш Кырык Сирнӓ - тылык шуныш сӓрнӓ,
Изин-олен пӹтӓ туан шачмы вӓрнӓ...
Попат рушла марынвла марла попым вӓреш -
Кугижӓлӓн тенгежӹ тӧрлӓ витнӹ каеш...

Мары йӹлмӹм хайзин попса мыч шыпшедат,
Ордӹж йуквлӓм пыртен йӓнгӹм пиш пӹчкедӓт...
Пеле-марла, пеле-рушла - йӹлмӹм тенге лявӹртен,
Сӹлнӹ шӹжвӹк вӓреш мыра йӱкшӹ шагыртем...

Халык йӱн шагалте сола мыч пачангеш,
Ӓль Москвашты оксам ӹлаш цаца чангаш...
Охыремӹт пӧртвлӓ - шимемӹт окнявлӓ,
Тагнамок монденӹт хозаштын лицӓвлӓм...

Ти шанымаш лоэш мӓгрӹмӹ вел шоэш...
Йыдым шижӹн шоэн лӓктӓм омын коэш -
Вуйта Йыл тӓрвӓнен, пӱӓвлӓм шӓлӓтен...
Ирӹк лин дӓ ире выд доно темӓлтӹн...

Вуйта сусу халык алык мыч иквӓреш
Ямшы сӓрӓн вӓрвлӓм пӓлдӹртӓш тӹнгӓлеш.
Ош мӹнер амашвлӓ кайыт шӹрен-шоэн -
Ты амашвлӓ лоэш (ӹ)шке амашнам моам...

Коэштӓлтеш шуды парсын алык вӹлӓн,
100 кӓвӓн шалгат кӹлдӹм(ӹ) артем кӹлӓн...
Иктӹ паштек весӹ курныжвлӓ чонгештӓт -
Кӓвӓн ӹрдӹ вуеш шӹнзӹн когоэшнӓт...

Кого имни амытвлӓ шӱшкӹштӹ чиктӓлтӹт,
Цаткыды вӹрӓнвлӓ кӓвӓн йӹр лыпшалтыт...
Шӱдӹ шуды кӓвӓн ӱлӹц кӱшкӹ вӹсӓт -
Когоэшнӹш курныжвлӓ шыпшыт нӹнӹм пӹсӹн...

Ош мӹнер амашвлӓнӓ пӹл лош ямын сӓрнӓт
Ош выргемӓн салышвлӓ пӹлгом шудым салат
Уждым шудым аварташ лӓктеш уждым халык
.
....
.......
Кӱӱ-ӱ-ӱш чонгештӹш ӱлӹцӹн вӹд лӹвӓлнӹш алык...
.......
....
.
Омем пӹтӹш - шижӓм, сӹнзӓм кӓрем кымдан.
Ом вашт ужмы омын мам вара ӹнде тымда -
«Эртӹш жепӹн цевер лӓктеш мыры семеш...
Сӹнзӓвӹд сӹнзӓ гӹц вӹдсӹнзӓвлӓм темӓ...»

ПӸЛЬДӸРӒ

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Калифорни мыч чӱктен
Кырык Сирӹм пӓлдӹртем...???
Fifteenth highway мычашеш
Салым сола (?) тум каеш...

Кыдал мишӹм — эвкалипт...
Карем вуй гыц лӓктӹн тиш
...Escondido, Йоласал...
Temecula, Йылымбал...???

- Ӧрт, керемет! Вуй гыц ке!!!
- Тевеш ужат?... Мӓмӹке...???
- Ит кытыры! Riverside -
Пальмы логӹц каеш сӓй!

Корнем сӓрнӓ вургымлаш
Йыл тӹрӹштӹ... Ямангаш!!???
- Ох, ороды, - Elsinore!!!
- Йӓр сир мыч виктӓрӹ тӧр!

Яра-яра, ӓшӹндӓрем...
Тиштӹ вет Кугила-карем.
Палныракжы Кушыргем?..
- Вуйет тама шушырген???!!!

Кого кӱ гӹц вургымлаш
Coyoty-canyon лӓктеш вашт...
"...тӹштӹ улы кого пирӹ,
лӱдшӹ имни шыпшеш тирӹм...»

- Тирӹм??? Coca-Cola(м) track
Шыпшеш тужын кӱшкӹрӓк!
- Тӹдӹм марын шофыр виктӓ?
Виловат ӹрвезӹ Виктӹр?

- Виктӹр агыл! Jonathan
Шачмы вӓржӹ Michigan...
Яра-яра! Но вет тиш
Виловат гӹц кыдал миш?!!!

- Виловат ӹрвезӹ весӹ!
Кышты тӹдӹ - ам келесӹ
Ӱштӹ вӓрӹш кыдал кеш
Яжо employee ылеш!!!

- Анжок! Тевеш Кыльыкал!
Мардеж вӓкш... дӓ... Цермышал...
- Йӱкшӹ ылат? Ӓль ороды?
- Pala Mesa шайыц коды!

А паштекжӹ, вургымлаш,
Мӹндӹр агыл кыдалаш
Julian, Borrego Springs...
…........
- Пайскырыкым ужнем...
...PLEASE!
…....
….
.

Кырык Сирнажӹ мӹндӹрнӹ!
Но, Земля йӹрвеш шӹдырнӓ...
Ӓшӹндӓрӹмӓш пӹльдӹрвлӓ
Вӹсӓт кӱшнӹлӓ шылдырла...

ӸЛЕМ-ЫЛАМ

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

- Ирокжы эче ма? Шокшы?
- Лым агыл ма тӱнӹ - покшым?
- Пӱӓштӹнӓ ижӹ кӹлмен?
- Конькиэмӹм ӓтям шымен?
- Изи тирем, ечемжӓт йӓмдӹ?
- Хоккейлӓн какляка панды?

- Вычалок пыйырт - яра?
- Йӹрвеш пӧртӱм ӱкшӹктӓрӓ...
- Тырхалок - эче вет ирӹ!
- Леведеш лым Кырык Сирым!
- Иргодым пӱӓнӓ кӹлмӓ!

(йыд вашт каеш омын сӹлнӹ!...)

"Чонгештем чӹнь комбы вӹлӓн...
Шӹдӹрвлӓ пӹл шайык шӹлӹт...
Пӹлгомым мешаклӓ ӹрзем!
Ялахай тел хозам вырсем!
- Ит кукырланы йӓ - Ӱштӹ Кугуза!!!
Мулӓндӹнӓ лымде шужа!.."

- Эй! Шижок, вет кечӹ лӓктӹн! -
(ӓвӓм йук цылан гӹц шакта...)
- Папат селмӓкиндӹм аварта!
- Тьотятжы тум кольмым кашарта!
- Тум кольмым?! - сӹнзӓэм йӹргештен
Окняшкы анжалаш тыргештем...

Ош лым цилӓ вӓре киӓ!!!
Лым вӹлӓн пачангеш пиэм!
Рокжат акат кай - ошы вел!
Мӓ токына толын ТЕЛ!!!
Талашен выргемӹм чиэм -
Кудвичӹштӹ выча тирем!!!

Кӹшӓнӹштем кагыль лаштык
(пиш шужем вет мадмаш паштек)
Карем тӹрӹш кыргыж мишӹм -
Лач кодышым келгӹ кишӓм...
Сир лапышкы тӧрӧк чӱктем!
Тирем дон лым йожым лӱктем!
.......
….
.

Техень цӱдӓм ӓшӹндӓрен
Ӧрт кеммеш сӹнзӓэмӹм кӓрем
“...Изи рвезаш тир дон кыргыжеш...”
Туан вел шӱм кӧргеш ӹлӹжеш...

Хыть... анзылнем тангыж веле
Ошма сирым ружген шелеш...

ЛӒКТӸМӒ

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Лактӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Лым йыдвашт вален вет — ужат?
Ит кайышланы, йӓ! Качкыма...
меленӓэтжӹм! Вет - кузат!

Ӱллыквлӓ кӱшкӹлӓ!.. Валат!
Кӱшлыквлӓ ӱлӹклӓ! Лач
Карем покшалны тӹнгӓлӹт...
Тӹргӓш пуалтемвлӓ гач!

Лӓктӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Лымжы вет кодте воксьок!
Мам вычен шӹнзет, йӓ! Качкыма...
Леметжӹ ӱкшӓш! Анжок!

Вессирвлӓ толыт! Талашен...!
Вес лыквлӓжӓт тӹдӹм пӓлӓт...
Лапка ваштареш - лу цӓшӹн...
Петюкам лыпшаш тӹнгӓлӹт!!!

Лӓктӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Шокшемеш пыт — кечӹ куза!
Ит полдымактыл, йӓ! Качкыма!
Туаткалетжӹм... Вет шужет -

Кечӹ гыт ӓнгӹрӓш валенӓ
Йынгы тӹрӹшкӹ мӓ коктын.
Ольгын лык сирӹштӹ тӓнгвлӓнӓ
Кычымы мӱктӹштӹм шотлат...

Лӓктӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Ыржа саремеш - анжалма!
Ит ваштыл шӹнзӹ, йӓ! Качкыма!
Кагыльым патыл дон нӓлмӓ!

Сприлыквлӓ Кӱш-шӹргӹш кевӹ...
Пешӹрвлӓм туп гач сӓкенӹт.
Ош понгым, маныт, погевӹ...
Мажӹ Ул-шӹргӹш шоктенӓ?!..

Лӓктӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Шим пӹлвлӓ ӱкшӹктӓт кымдем!
Котим ит чымы, йӓ! Качкыма!
Кравецӹм анзыкет шӹндем!

Ирок шӹргӹш пысӹн кенӓ.
Йыдалым цаткыдын ялшты...
Вес лыквлӓ анзыц шоктенӓ
Якшар олмам ӹрзен валташ

Лактӹмӓ тӱгӹ, йӓ! Лӓктӹмӓ!
Эчеӓт тольы тиш тел!
Качкашет улы гӹнь - качкыма!
Тӹньым сойток вычем вел...

КУШЫРГЫШКЫ ТОЛАШ МАНЫН

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Тевеш, анжалдок, видеом ӹштӹшӹм...
Пытӓрижӹ кек-комбым ханга лаштыквлӓ гӹц пычкеден-чанген погышым...
Чиӓлтӓш тӹнгӓльӹмӓт тама йиш ӓшӹндӓрымӹ ӹлӹмӓш лаштыквлӓм тупеш, шылдыреш, кӓпеш рисуен анжыкташ цацышым...
Воксьок художник ам ыл - лач рокым ыдырыш цӹвӹлӓ вел рисуен/чиӓлтен мыштем...
Мам ӹштен мыштышым вара? Анжем-анжем - когонжок худа агыл векӓт... Сойток тама ӓшӹндӓрымӓшвлӓм вуй кӧргӹ гыц лыктеш... Кырык мары йиш мыры мол солана гишӓн лӓкты - тӹдӹм видеошты лыдын кердӹдӓ...
Иктӓжӹ ти лыдышым семеш пиштӓт гӹнь пиш сусу лиӓм - ӓнят мыралтат дӓ интернетӹш лыктыт... Вара тӹ мырым мынь пакыла кычылтнем - техень тумайымашемӓт улы...
Яра, шукым ам сирӹ - анжалдок!..

Кушыргышкы кеӓш манын...

Цӹрцӹк

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Ныр вашт кеӓ корны тӧр,
Карем мычкы кӱэш мӧр.
Цӓрӓ ялым нӧртӓ лывш,
Пӧрт левӓш гӹц куза шӹкш.
Кӹтӧ лӓктеш алык вӹк...
Кышкы шӹлӓт - жар цӹрцӹк!
Ӓнят тӹньӹм кычем мӹнь...
К(о)ропля кӧргӹш пиштем чӹнь
Тӓнгвлӓм вара масакланен
Тамам ӓнят ӹняндӓрем...
Ӓли Ольгын Лыкыш кенӓ,
Тӹньӹм ӓнгӹрыш чиктенӓ -
Кого пӓрдӓшӹм кыченӓ!
Ой! Парняэм! Ит пыр! Каршта!
Вӹрем патька вуйта шаршы!
Кышты вара калявач?
Тӧрлӓ мӹньӹм тӹдӹ лач...
Цӹрцӹкемжӹ кыш вар(а) кен?
Пикшлӓ тӹргӹш, ӓзӹрен!... 
.........................
Кӱшкӹ кечӹ куза пӹсӹн
Ямакемжӹ тишкӹ вӹсен...

Сӹнзӓвӹдсӹнзӓ

Пал Генай, Йынгы-Кушыргы

Йыд вецӹн ирвекӹ шӹдӹрнат шӹдӹрвлӓ...
Тӹтӹра Шур сирӹм ӹштӹрӹш пӹтӹрӓ...
Пышкыды мӹшкӹр дон кол ошмам ыдыра...
Пыш вӹдӹм пӹчкедӓ, вешлӓ дон йышкыра...
Якшаргыш пӹл тӹрвлӓ шӓрлӓнӓт шылдырла...
Тӹтӹрӓм шалатӓт цӹтӹртен кӹдӹрвлӓ...
Ӹжӹвӹр шӹжвӹк дон хытырат пӹльдӹрлӓ...
Уала йӹлгӹжшӹ вӹдъялым тӹкӹлӓ...